Νέα προσπάθεια για την επανεκκίνηση της διαδικασίας επίλυσης του Κυπριακού σηματοδοτεί η απόφαση του Αντόνιο Γκουτέρες να συγκαλέσει άτυπη διευρυμένη συνάντηση σε σχήμα 5+1, μετά τις επαφές του με τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Ερχιουρμάν στη Λευκωσία.
Ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών ξεκαθάρισε, ωστόσο, ότι η νέα διάσκεψη θα πραγματοποιηθεί μόνο αφού προηγηθεί επαρκής προετοιμασία. Στο τραπέζι θα καθίσουν οι δύο κυπριακές πλευρές, μαζί με τις τρεις εγγυήτριες δυνάμεις, Διεθνή Νέα, την Τουρκία και το Ηνωμένο Βασίλειο, ενώ ο ΟΗΕ θα έχει τον συντονιστικό ρόλο.
«Δεν θέλω άλλη μία συνάντηση χωρίς αποτέλεσμα»
«Δεν θέλω να έχουμε άλλη μία συνάντηση 5+1 χωρίς αποτέλεσμα», ήταν η χαρακτηριστική φράση του Αντόνιο Γκουτέρες, ο οποίος θέλησε να καταστήσει σαφές ότι η επόμενη διευρυμένη διάσκεψη δεν θα πρέπει να περιοριστεί σε ακόμη έναν γύρο επαφών χωρίς ουσιαστική συνέχεια.
Η απόφασή του συνοδεύεται από τρεις συγκεκριμένες προϋποθέσεις: πρόοδο στα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, συμφωνία ως προς τη μεθοδολογία της διαδικασίας και προεργασία επί της ουσίας των ζητημάτων που βρίσκονται στον πυρήνα του Κυπριακού.
Ο ίδιος χαρακτήρισε εποικοδομητικές τις συνομιλίες που είχε χωριστά και από κοινού με τους δύο ηγέτες και τους κάλεσε να εντείνουν τις προσπάθειές τους, επιδιώκοντας τις αναγκαίες συγκλίσεις πριν από τη νέα διάσκεψη.
Χωρίς ημερομηνία η νέα 5+1
Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ απέφυγε να προσδιορίσει πότε θα πραγματοποιηθεί η άτυπη συνάντηση, επισημαίνοντας ότι δεν έχει τεθεί συγκεκριμένη προθεσμία.
Η απουσία χρονοδιαγράμματος δείχνει ότι η σύγκληση της διάσκεψης συνδέεται άμεσα με την πρόοδο που θα σημειωθεί το επόμενο διάστημα. Ο Αντόνιο Γκουτέρες δεν ανακοίνωσε επανέναρξη επίσημων διαπραγματεύσεων, αλλά ένα προπαρασκευαστικό βήμα που θα μπορούσε, εφόσον αποδώσει, να ανοίξει τον δρόμο προς αυτές.
Η προσπάθεια αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς οι επίσημες συνομιλίες παραμένουν ουσιαστικά παγωμένες μετά την αποτυχία της διάσκεψης στο Κραν Μοντανά το 2017. Η επίσκεψη Γκουτέρες ήταν παράλληλα η πρώτη επίσκεψη Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ στην Κύπρο εδώ και 16 χρόνια.
Το χάσμα που παραμένει
Παρά το θετικό κλίμα των επαφών, οι βασικές διαφορές ανάμεσα στις δύο πλευρές εξακολουθούν να καθιστούν δύσκολη την επιστροφή σε επίσημες διαπραγματεύσεις.
Η ελληνοκυπριακή πλευρά επιμένει στην επανέναρξη των συνομιλιών στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία. Η τουρκοκυπριακή πλευρά δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην πολιτική ισότητα και ζητά σαφείς κανόνες και συγκεκριμένη μεθοδολογία πριν από την έναρξη μιας νέας διαπραγμάτευσης. Την ίδια ώρα, η Άγκυρα εξακολουθεί να υποστηρίζει λύση δύο κρατών, την οποία απορρίπτει η Κυπριακή Δημοκρατία.
Το βάρος πέφτει πλέον στις επαφές που θα ακολουθήσουν και στην προσπάθεια να επιτευχθούν πρακτικές συμφωνίες που θα ενισχύσουν την εμπιστοσύνη ανάμεσα στις δύο κοινότητες.
«Οι Κύπριοι επιθυμούν λύση»
Ο Αντόνιο Γκουτέρες ανέφερε ότι κατά την παρουσία του στο νησί διαπίστωσε την έντονη επιθυμία των πολιτών για ειρήνη, συνεργασία και ένα κοινό μέλλον.
Αναφέρθηκε στις πληγές που εξακολουθεί να κουβαλά η Κύπρος από το παρελθόν, αλλά και στις δυνατότητες που μπορεί να δημιουργήσει μια βιώσιμη συμφωνία για ολόκληρη την περιοχή. Μια λύση, όπως έχει επισημάνει, θα είχε θετική επίδραση όχι μόνο για το νησί, αλλά και για τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο.
Το επόμενο στοίχημα είναι να μετατραπεί η πολιτική βούληση που καταγράφηκε στις συναντήσεις της Λευκωσίας σε συγκεκριμένες συγκλίσεις. Η απόφαση για νέα 5+1 κρατά τη διαδικασία ζωντανή, αλλά ο ίδιος ο Γκουτέρες έθεσε τον πήχη ψηλότερα: η επόμενη συνάντηση θα πρέπει να οδηγήσει κάπου και όχι απλώς να προστεθεί στον μακρύ κατάλογο των χαμένων ευκαιριών.
Drop Media | Περισσότερα Διεθνή Νέα Κυπριακό: «Δεν θέλω άλλη μία 5+1 χωρίς αποτέλεσμα» – Ο Γκουτέρες βάζει όρους για την επανεκκίνηση
